Przeskocz do treści

Skała, piasek lub glina są to przecież podłoża, stwa- rzające zasadniczo różne warunki dla zamieszkujących je organizmów, zwłaszcza w odniesieniu do lokomocji i czynników makroklimatycznych, nadto pośrednio wpływają na świat zwierzęcy przez szatę roślinną W przeciwieństwie do skałotoczy morskich, ląd, ściśle mówiąc, nie wytworzył zwierząt borujących skały, ale za to całe mnóstwo z nich przywiązane jest tu do skały, jako podłoża, na którym bytują. Są to tzw. p e t r o f i l e, gatunki skalne, liczne na ciepłych wa- piennych podłożach (ślimaki), rzadsze na zimnych granitowych (pewne skoczogonki i przerzutki Machi- lidae). Znane są także ssaki naskalne, np. pawiany, magoty i góralki Hyrax. Z ptaków jeżyki, niektóre jaskółki, pomurnik, trzymają się miejsc skalistych, gdzie budują swe gniazda. Dziki przodek naszych go- łębi domowych, Columba livia, normalnie żyje wśród skalistych obszarów rejonu środziemnomorskiego. p s a m m o f i l e albo gatunki piaskowe są bardzo liczne głównie na terenach pustynnych. Sypki, suchy utworzony z usuwających się ziarenek, piasek wyma- ga najczęściej szczególnych adaptacji lokomocyjnych, kształtując typ ekologiczny zwierzęcia, co można ob- serwować zwłaszcza u gadów. W rozmaitych okolicach ziemi, w związku z 'życiem na sypkim podłożu wytwo- rzyły one formy o długich bardzo palcach obramo- wanych niby grzebyczkami rogowymi, będącymi zmodyfikowanymi i silnie wydłużonymi łuskami. Ta- kie łapki w znacznym stopniu ułatwiają szybki bieg po piasku. W związku z życiem na podłożu piaszczys- tym doznała przemian adaptacyjnych .noga skoczków pustynnych, zaopatrzona jakby w pędzelek włosów ułatwiających zwierzątku oparcie się o sypki, rucho- my piasek - przystosowanie niezbędne przy dalekich skokach. U chrząszczy poruszających się po piasku dostrzegamy długie szczecinki obramowujące poszcze- gólne człony stopy, wydatnie zwiększające powierz- chnię oparcia o usuwające się podłoże. [przypisy: , , ]